Dromen over schoenen

Een paar dat je naar een uitvaart droeg en een paar dat je kocht voor je eerste baan zijn niet hetzelfde symbool, en bij dit voorwerp is dat geen bijzin maar het beginpunt. Schoenen zijn het enige kledingstuk dat de grond raakt, en elke overgeleverde duiding vertrekt daar: ze staan voor houvast in de breedste zin - de rol waarin je rondloopt, het werk dat je doet, en of je uitgerust bent voor de afstand die nog komt.

Ingelopen of net uit de doos

Een nieuw paar geldt als een rolwissel, en de oude lijsten zetten er meestal een opmerking bij over de vervelende periode voordat ze ingelopen zijn. Goed ingelopen schoenen dragen de omgekeerde betekenis, van iets wat je lang genoeg doet om het met gemak te doen, met een tweede notitie over de vraag of het tijd wordt voor iets nieuws. Beschadigde schoenen zitten precies tussen die twee in.

De schoenen van iemand anders aanhebben staat vrijwel overal voor diens positie overnemen, en het Nederlands heeft daar een alledaagse uitdrukking voor: in andermans schoenen staan. De vervolgvraag is dan of het paar comfortabel zat, want daar doet het beeld zijn werk.

Knellen, kwijtraken, blootsvoets

De ongemakkelijke versies zijn de versies die mensen melden. Schoenen die niet passen staan voor een positie die je hebt ingenomen en die niet bij je hoort, en of ze knellen of van je voeten glijden telt daarbij mee. Ze halverwege een tocht kwijtraken hoort bij de beelden over aanzien verliezen. Blootsvoets staan splitst in tweeën: in sommige lezingen is het kwetsbaarheid en onvoorbereid zijn, in andere - vooral waar schoenen uitdoen respect of thuis zijn betekent - staat het juist voor vertrouwen. Welke van de twee geldt hangt af van de cultuur waarin je bent opgegroeid.

Waarom een bepaald paar zwaarder weegt

Schoenen dragen klasse, arbeid en herinnering mee zoals weinig voorwerpen dat doen. Wat een bepaald paar voor jou betekende gaat daarom voor op elke algemene regel, en de gewone aanleiding telt ook mee: net verhuisd, een nieuwe baan begonnen, of gewoon een dag te lang gelopen.