Welke planeten naast Mercurius ook retrograde gaan

Niet alleen Mercurius gaat weleens retrograde. Elke planeet waar de astrologie mee werkt lijkt af en toe stil te vallen en een stukje achteruit door de dierenriem te lopen voordat hij zijn gewone richting weer oppakt. Mercurius heeft gewoon de grootste reputatie. Venus en Mars doen het net zo goed, Jupiter en Saturnus ook, en dat geldt evengoed voor de drie verre planeten Uranus, Neptunus en Pluto, die zo'n groot deel van het jaar retrograde staan dat je dat onmogelijk als alarmsignaal kunt lezen. Alleen de zon en de maan draaien nooit om.

Er beweegt in werkelijkheid niets achteruit

Geen enkele planeet vertraagt, stopt en draait daadwerkelijk om. Elke planeet blijft altijd in dezelfde richting rond de zon bewegen, en retrograde beweging is een gevolg van de kijkhoek vanaf een platform, de aarde, dat zelf ook in beweging is.

Voor alles wat verder van de zon af staat dan wij, van Mars tot Pluto, ontstaat de illusie doordat de aarde de planeet inhaalt. Wij leggen een kortere en snellere baan af, dus ongeveer een keer per jaar halen we een langzamere planeet in en steken we hem aan de binnenkant voorbij. Tijdens die passage lijkt hij een stukje achteruit te schuiven tegen de sterren op de achtergrond, en zodra we los zijn, trekt die illusie weer recht.

Een gevolg daarvan is de moeite waard om te onthouden. Een verre planeet bereikt het midden van zijn retrograde periode vrijwel precies op het moment dat hij het dichtst bij ons staat en recht tegenover de zon, een uitlijning die astronomen oppositie noemen. Dan schijnt hij het felst en blijft hij de hele nacht zichtbaar. Een retrograde Jupiter is dus geen verborgen of verzwakte Jupiter, het is juist de Jupiter die je dat jaar het beste kunt zien.

Venus werkt precies andersom, omdat haar baan binnen die van de aarde ligt. Ze gaat retrograde terwijl ze tussen ons en de zon door schuift, aan de binnenkant, waardoor een retrograde Venus juist dichtbij staat en door een telescoop als een dunne sikkel verschijnt in plaats van 's nachts fel te schitteren.

Hoe vaak en hoe lang elke planeet retrograde gaat

Het ritme van elke cyclus hangt af van hoe de snelheid van een planeet zich verhoudt tot die van de aarde: hoe dichterbij, hoe heftiger en zeldzamer, hoe verder weg, hoe gewoner en langduriger.

• Venus. Gaat ongeveer elke negentien maanden retrograde en blijft dat zo'n zes weken, de zeldzaamste van de retrogrades die astrologen op de voet volgen en degene waar het meest omheen wordt gepland.
• Mars. Ongeveer elke twee jaar en twee maanden, voor twee tot tweeënhalve maand per keer, de langste wachttijd tussen twee periodes op dit rijtje.
• Jupiter. Eens in de dertien maanden ongeveer, voor zo'n vier maanden.
• Saturnus. Eens per jaar, voor ongeveer viereneenhalve maand.
• Uranus en Neptunus. Allebei eens per jaar, voor bijna vijf maanden.
• Pluto. Eens per jaar, voor iets meer dan vijf maanden, waardoor hij meer dan een derde van elk jaar retrograde staat.

Tel dit alles bij elkaar op en het beeld verandert. Op een gewone dag staan er twee of drie planeten tegelijk retrograde, en momenten zonder een enkele retrograde zijn maar een paar korte vensters per jaar. De ongewone toestand is de heldere hemel, niet de drukke met meerdere tegelijk.

Waarom retrograde niet automatisch slecht betekent

Die lengtes ondergraven een wijdverbreide aanname. Als een omkering gevaarlijk zou zijn, dan zou Pluto voor iedereen die leeft meer dan een derde van elk jaar gevaarlijk zijn, en geen enkel voorspellend systeem overleeft het om bijna de hele kalender tot risicogebied te verklaren, want een waarschuwing die vrijwel altijd geldt, zegt in feite niets.

Astrologen die met de verre planeten werken, gaan hier zorgvuldig mee om. Bij Uranus, Neptunus en Pluto geldt de retrograde status als achtergrondweer, alleen gelezen wanneer de planeet op een gevoelig punt in een specifieke geboortehoroscoop valt. Het echte werk blijft liggen bij de dichterbij staande planeten: Mercurius, Venus en Mars, met Jupiter en Saturnus wat milder behandeld.

Wat de traditie in elke planeet leest

Geen van deze lezingen komt voort uit meting. Het is overgeleverde symboliek, het beste te gebruiken als kopjes om onder na te denken, niet als voorspelling van gebeurtenissen.

Venus retrograde wordt gekoppeld aan genegenheid, geld en smaak, en geldt daarom als een moment om te herzien wat je waardeert. Het bekende voorbeeld is de ex die weer opduikt en de aankoop waar je later spijt van krijgt. Het gangbare advies is terughoudend te zijn met iets sierlijks en moeilijk terug te draaien, een bruiloft, een grote verbouwing, een ingreep aan je gezicht, met als argument dat je oordeel over wat je mooi vindt tijdelijk wankel staat.

Mars retrograde gaat over drive en actie, gelezen als inspanning die maar niet op gang komt: plannen zouden vastlopen, ruzies blijven ronddraaien zonder te landen, en boosheid wordt eerder ingeslikt dan geuit. Omdat Mars maar eens in de paar jaar omkeert en dan maandenlang zo blijft staan, behandelen astrologen dit als de retrograde die het meest in de weg zit bij dingen die net beginnen.

Jupiter retrograde richt groei naar binnen. De traditionele lezing is een periode om te herzien wat je gelooft, en of datgene wat je aan het laten groeien bent nog wel verdere groei verdient.

Saturnus retrograde wordt gelezen als een controle van je structuren: de verplichtingen, de discipline, de afspraken die een leven overeind houden. Saturnus vooruit is druk van buitenaf, Saturnus retrograde is druk die je jezelf oplegt.

Geboren met een planeet retrograde

Omdat de verre planeten maandenlang per jaar retrograde staan, is geboren worden terwijl er meerdere omgekeerd stonden volkomen gewoon. De meeste geboortehoroscopen, de standen van elke planeet op het uur en de plaats van iemands geboorte, bevatten er minstens een en vaak drie of vier.

De traditionele lezing van een retrograde bij je geboorte, iets anders dan een planeet die vandaag retrograde staat, is dat die functie naar binnen keert. Een retrograde Mars wordt omschreven als boosheid die ondergronds gaat, een retrograde Venus als genegenheid die laat wordt geuit, een retrograde Mercurius als een geest die eerst in stilte oefent voordat hij hardop spreekt. Meestal wordt daarbij toegevoegd dat de functie langzaam rijpt, niet slecht.

De eerlijke kanttekening geldt voor elke gedeelde plaatsing: als iets waar is voor een flink deel van iedereen die in jouw jaar geboren is, vertelt het maar weinig over jou persoonlijk.

Keerpunten gebruiken

Elke periode begint en eindigt met een station, de dagen waarin een planeet bijna stil lijkt te hangen voordat zijn richting omslaat. Hoe verder een planeet van de zon af staat, hoe trager die omslag verloopt: een verre planeet kan wel een week op nagenoeg dezelfde graad blijven hangen, en daarom letten astrologen die de buitenplaneten volgen meer op die graad dan op een losse datum.

Praktisch gebruik hiervan is nuchter werk: noteer wanneer een periode begint en eindigt, noteer waar de planeet in de traditie voor staat, en houd de lezing los genoeg zodat een gewone matige week niet meteen als bewijs geldt.

Nog een laatste woord over de natuurkunde erachter. Die achterwaartse lussen waren ooit de verlegenheid van het oude aardgerichte wereldbeeld, tot ze simpelweg samenvielen met gewoon inhalen zodra de zon in het midden werd gezet. De omkering zelf is eeuwen vooruit tot op de minuut te berekenen. Wat ze betekent, is een andere claim, gebaseerd op traditie en niet op meting.