Rüyada Kaçmak

Anlamı neredeyse tamamen sende bıraktığı hisse bağlı olan bir rüya, çünkü bir yerden uzaklaşmak hem özgürlük hem yüzleşmemek diye okunabiliyor.

Kaçma rüyasında ilk not edilmesi gereken şey uyandığındaki ruh hâli, çünkü o his olay örgüsünden çok daha fazla değişiyor. Bir şeyin içinden çıkmak öteden beri iki türlü alınmış: özgürlüğe doğru bir hamle ve geride bırakılanla yüzleşmemenin bir yolu. Gelenek bu tartışmayı hiç kapatmadı ve bu aslında işe yarar bir durum, çünkü birbirinin tıpatıp aynısı olan iki sahne iki ayrı anlam taşıyabiliyor. Kaçmanın nasıl bittiği de tek başına bir şey söylemiyor; aynı sahne birinde rahatlama, ötekinde suçluluk bırakabiliyor.

Bir yerden çıkmak, birinden kurtulmak

Bir binadan, bir odadan ya da bir ülkeden kaçmak duruma mesafe koymak diye anlaşılır. Takipten ya da gözaltından kaçmak biraz farklı bir aileye girer ve sonuç fikrine kayar; burada seni kuşatan bir şeyden çok, arkandan yetişen bir şey var. Eski derlemelerde başarmakla az kalsın başarmak aynı ağırlıkta değil: kıl payı kaçırılan kaçış daha çok şey anlatan taraf sayılır, çünkü isteği ve şüpheyi tek karede tutar. Nasıl kaçtığın da ayrı bir başlık: sessizce sıvışmak, koşarak çıkmak ve birinin yardımıyla kurtulmak eski metinlerde ayrı başlıklar altında geçer, sonuncusu neredeyse her zaman yardımı verenle ilgili bir okumaya bağlanır.

Öncesinde genelde ne oluyor

Bu rüyayı anlatanların çoğu, öncesinde bir erteleme dönemi tarif ediyor: yapılmayan bir konuşma, uzun bir ihbar süresiyle sürdürülen bir iş, bir süredir kimseye yaramayan bir düzen. Bu kural değil, anlatılarda göze çarpan bir eğilim ve herkese uymuyor. Buraya girmesinin sebebi, rüyaya sembolik açıklamanın yanında rahatça durabilecek sıradan bir açıklama vermesi. Ayrıca kaçış rüyaları uykunun sabaha yakın bölümünde daha çok bildiriliyor, yani kolay hatırlanmaları kısmen zamanlamayla ilgili.

Neyden kaçtığın

Genel yorum burada çabuk tükeniyor, çünkü kaçılan şey neredeyse her zaman kişiye özel. Kalabalık bir düğünden kaçan biriyle selden kaçan biri aynı rüyayı görmüyor, sözlük ikisini tek başlık altına koysa bile. Neyden uzaklaştığına vereceğin kendi cevabın bu maddenin yapabileceğinden fazlasını yapar. Cevap bir yere geç kalmış olmaksa, o da bir cevaptır.

Sıkça Sorulan Sorular

Kaçmak ile kovalanmak aynı rüya mı?

Örtüşürler ama aynı değiller ve fark vurgunun nereye düştüğünde. Kovalanma rüyası peşindeki şeyin etrafında kurulur, kaçış rüyası ise çıkışın etrafında: kapı, pencere, çitteki boşluk. İkisini de gören insanlar genellikle kaçış olanı daha az korkutucu buluyor.

Kaçtığım hâlde hiç kurtulamıyorsam?

Yarım kalmış kaçışlar son derece yaygın; bir rüyanın sonuca varmadan bitmesi normaldir, anlamlı bir işaret değil. Uyku kimseye final borçlu değil. Eski kaynaklar tamamlanmamış hali hâlâ açık duran bir durum diye okur ki bu çoğu zaman düpedüz doğrudur ve fazladan bir gize ihtiyaç duymaz.