De vaderfiguur wordt gelezen als structuur, gezag en meegekregen regels, maar net zo vaak als verwachting en een meetlat; het detail in de droom weegt zwaarder dan de figuur.
Vraag tien mensen wat hun vader in hun droom deed en je krijgt tien alledaagse scènes: een gesprek in de keuken, een rit in de auto, iemand die in de deuropening staat. Toch is er nauwelijks een droomfiguur waarover de uitleg zo verdeeld is. De ene traditie leest een vader als bescherming, gezag en de regels die je hebt meegekregen; de andere leest zijn komst als druk, verwachting en het gevoel langs een meetlat te worden gelegd. Allebei zijn ze blijven bestaan omdat dromers de figuur zelf in die twee toonaarden beschrijven, vaak in hetzelfde jaar.
In klassieke droomboeken staat de vader voor structuur: het deel van het leven dat over plicht, zorgen voor anderen en grenzen gaat. Een kalme vader gold als structuur die houdt, een boze of afwezige vader als diezelfde structuur die ter discussie staat. Moderne uitleggers maken van precies hetzelfde beeld een gesprek met een stem van gezag die je hebt binnengelaten, wie die stem er ooit ook in heeft gezet.
Het loont om na te gaan of de man in de droom zich werkelijk als je vader gedroeg. Dromers melden geregeld een vader die eruitzag als een vreemde, of een vreemde van wie ze simpelweg wisten dat hij hun vader was, en dat gat wordt betrokken op de rol en niet op de persoon.
Geen woordenboek kan je vertellen wat een vader betekent, want het woord komt al zwaar beladen binnen voordat er ook maar een symbool aan te pas komt. Wie opgroeide met een warme, aanwezige vader en wie de zijne nooit heeft gekend, kijken niet naar hetzelfde beeld. Het lemma hoort zich naar jouw leven te voegen en niet andersom.
Dromen over een overleden ouder komen heel vaak voor en zijn geregeld opvallend levendig. Geen enkele uitleg die dit woordenboek kan onderschrijven behandelt zulke dromen als contact of als een boodschap. Wat mensen vooral beschrijven is hoe gewoon de ontmoeting was: koffie, een ritje, een gesprek over niets bijzonders. Wie rouw bestudeert, merkt op dat deze dromen vaak troostend zijn en dat ze terugkomen rond verjaardagen en sterfdagen. Veel lezers hebben aan dat kader meer dan aan een symbolisch verhaal.


